Dinsdag 2 juni 2026, commissie Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW)

Beslispunt

Welke procedure wenst de commissie te volgen:

• - 

  een datum te bepalen voor het leveren van inbreng voor een verslag;
• - 

  te volstaan met een blanco verslag (geen vragen of opmerkingen, afdoen als hamerstuk of stemming);
• - 

  te volstaan met een verslag onder voorbehoud van plenaire behandeling (geen schriftelijke behandeling, wel een mondelinge behandeling plenair)?

Toelichting

• - 

  Het wetsvoorstel is op 26 mei 2026 aangenomen door de Tweede Kamer (zie het stemmingsoverzicht in de bijlage).
• - 

  Met dit wetsvoorstel wil de regering het toezicht op particuliere b3-scholen versterken. De Onderwijsinspectie krijgt meer mogelijkheden om al bij de start van deze niet-bekostigde scholen toezicht te houden en in te grijpen bij zorgelijke signalen, onder meer rond de naleving van de burgerschapsopdracht.

  Daarnaast bevat het wetsvoorstel enkele aanpassingen in het voortgezet speciaal onderwijs (vso) en het praktijkonderwijs (pro), waarmee in bijzondere gevallen meer ruimte voor maatwerk wordt gecreëerd.

Internetconsultatie en uitvoeringstoetsen

Conform de Kamernotitie Uitvoerbaarheid, handhaafbaarheid en doenvermogen burgers treft u hieronder een overzicht met link naar de internetconsultatie en uitvoeringstoetsen:

• - 

  Uitvoeringstoetsen Uitvoeringstoetsen Openbaar Lichaam Bonaire en DUO 2025 en Uitvoeringstoets DUO 2023 als bijlage toegevoegd bij het agendapunt.
• - 

  De Uitvoeringstoetsen van de Inspectie zijn bij het ministerie opgevraagd maar nog niet ontvangen.

Beslispunt

Welke procedure wenst de commissie te volgen:

• - 

  het wetsvoorstel af te doen als hamerstuk of na stemming?
• - 

  aan de Kamervoorzitter een datumvoorstel te doen voor een plenair debat?
• - 

  een datum te bepalen voor het leveren van inbreng voor een tweede verslag?

Toelichting

• - 

  Op 21 april 2026 is inbreng geleverd voor het verslag door de fracties van GroenLinks-PvdA en de SP gezamenlijk, de BBB, de PvdD, Volt en de Fractie Visseren-Hamakers. Het verslag is op 28 april 2026 vastgesteld (36.800 VIII, D). De nota naar aanleiding van het verslag is op 22 mei 2026 ontvangen (36.800 VIII, F). Vandaag (2 juni 2026) bespreekt de commissie de nadere procedure.

Achtergrond

• - 

  Op 24 maart 2026 heeft de Tweede Kamer gestemd over alle begrotingswetsvoorstellen. In het College van fractievoorzitters is de wens uitgesproken om een spoedige begrotingsbehandeling te waarborgen. Op 7 april 2026 vinden in principe geen commissievergaderingen plaats vanwege het debat over de regeringsverklaring. Omdat er op 31 maart 2026 geen plenair debat voorzien is en er dus veel tijd is voor commissievergaderingen, is voorgesteld om waar mogelijk de begrotingen op 31 maart 2026 voor procedure te agenderen in alle commissies.
• - 

  In artikel 2.25 van de Comptabiliteitswet 2016 is een regel opgenomen voor het geval een begroting niet voor de start van het kalenderjaar is goedgekeurd. Lopend beleid dat ten grondslag ligt aan de begroting kan met terughoudendheid in uitvoering worden genomen. Voor nieuw beleid geldt het uitgangspunt 'niet, tenzij'. Voor dit 'tenzij' is vereist dat uitstel naar de mening van de betreffende minister niet in het belang is van de Staat en dat hij de Kamers daarover heeft geïnformeerd. De Kamers hoeven zich hier niet expliciet over uit te spreken.
• - 

  De Europese begrotingsregels (Verordening (EU) nr. 473/2013, artikel 4, lid 3 en overweging 15) bepalen dat begrotingen in principe vóór aanvang van het begrotingsjaar worden vastgesteld. In het geval behandeling voor de jaarwisseling niet lukt (“omwille van objectieve redenen buiten de macht van de overheid"), dienen lidstaten te beschikken over uitgestelde begrotingsprocedures. Met de hiervoor genoemde bepaling in de Comptabiliteitswet is in zo’n uitgestelde begrotingsprocedure voorzien.

Beslispunt

Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van de minister van OCW van 24 april 2026 (36.800 VII, E) in schriftelijk overleg te treden? Zo ja, op welke termijn?

Toelichting

• - 

  De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft op 24 april 2026 de Beleidsbrief 2026–2030 aan de Kamer aangeboden. In deze brief wordt ingegaan op de uitwerking van de afspraken uit het coalitieakkoord op het terrein van OCW, inclusief een indicatief tijdspad voor de voorgenomen maatregelen en wetgevingstrajecten. De brief is mede bedoeld om de Eerste Kamer goed en tijdig te informeren over de beleidsvoornemens van het kabinet.
• - 

  Op verzoek van het lid Jaspers (BBB) heeft de commissie op 19 mei 2026 besloten de beleidsbrief te agenderen voor de eerstvolgende commissievergadering. Deze ligt vandaag ter bespreking voor.

Tweede Kamer

De Tweede Kamercommissie voor OCW voert op 10 juni 2026 een Commissiedebat over de beleidsbrief. Tevens heeft zij op 21 mei 2026 besloten de brief te betrekken bij de planning van de commissiedebatten voor de tweede helft van 2026.

Beslispunt

Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van de minister van OCW van 11 mei 2026 (25.268, AF) in schriftelijk overleg te treden? Zo ja, op welke termijn?

Toelichting

• - 

  De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft het evaluatierapport van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) over de periode 2020–2024 aan de Kamer aangeboden. De evaluatie, uitgevoerd door Berenschot in het kader van de Kaderwet zelfstandige bestuursorganen (zbo’s), ziet op de doeltreffendheid, doelmatigheid en governance van NWO, evenals op de opvolging van eerdere aanbevelingen. De minister zal de Kamer vóór het zomerreces informeren over de reactie op het rapport en de opvolging van de aanbevelingen.
• - 

  Op verzoek van het lid Jaspers (BBB) heeft de commissie op 19 mei 2026 besloten de brief te agenderen voor de eerstvolgende commissievergadering. Deze ligt vandaag ter bespreking voor.

Tweede Kamer

De Tweede Kamercommissie voor OCW heeft op 21 mei 2026 besloten de evaluatie te agenderen voor een nog te plannen commissiedebat Onderzoeks- en wetenschapsbeleid.

Beslispunt

Welke fracties wensen vandaag inbreng te leveren voor nader schriftelijk overleg?

Toelichting

• - 

  De commissie heeft op 10 maart 2026 besloten om, naar aanleiding van de brief ‘Advies Raad voor Cultuur voordracht Immaterieel Erfgoed’ (180185), in schriftelijk overleg te treden met de regering. Dit besluit is genomen op voorstel van het lid Jaspers (BBB).
• - 

  In zijn adviesaanvraag van 12 juni 2025 verzocht toenmalig minister van OCW de Raad voor Cultuur om vijf erfgoedelementen te selecteren die het meest kansrijk zijn voor een voordracht voor de ‘Representatieve Lijst van het Immaterieel Cultureel Erfgoed van de Mensheid’ van UNESCO.
• - 

  De Raad voor Cultuur heeft daarop op 5 maart 2026 advies uitgebracht. Aan de hand van elf beoordelingscriteria selecteerde de raad vijf kansrijke erfgoedelementen: het Leidens Ontzet, Heggenvlechten, het Fanfareorkest, Pride Amsterdam en Woonwagencultuur.
• - 

  Op 16 maart 2026 heeft de minister van OCW de Raad voor Cultuur vervolgens gevraagd welk erfgoedelement uiteindelijk voor nominatie zou moeten worden voorgedragen. Het vervolgadvies is uitgebracht op 24 april 2026 (zie bijlage). Daarin adviseert de raad om Pride Amsterdam voor te dragen, onder meer vanwege de internationale betekenis van vrijheid, diversiteit en LHBTQIA+-emancipatie en de historische voortrekkersrol van Nederland op dit terrein.
• - 

  Op 19 mei 2026 heeft de commissie besloten naar aanleiding van de brief van de minister van OCW van 22 april 2026 (verslag schriftelijk overleg; 32.820, F) vandaag (2 juni 2026) gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor nader schriftelijk overleg.

Tweede Kamer

In de Tweede Kamer vond op 19 januari 2026 een wetgevingsoverleg plaats over de OCW-begroting (onderdeel Cultuur). De Tweede Kamercommissie voor OCW bespreekt in de procedurevergadering van 21 mei 2026 de brief van de minister van OCW met het besluit nominatie van Stichting Pride Amsterdam voor nominatie Representatieve Lijst van Unesco-verdrag immaterieel erfgoed (TK 32.820, 570). Daarnaast staat voor 11 juni 2026 een commissiedebat over Erfgoed gepland. Voor dit debat zal ook het ‘Advies Raad voor Cultuur voordracht Immaterieel Erfgoed’ (180185) worden geagendeerd.

Beslispunt

Welke fracties wensen vandaag inbreng te leveren voor nader schriftelijk overleg naar aanleiding van de brief van de minister van OCW van 31 maart 2026 (36.894, C) en/of de beantwoording van de Europese Commissie van 10 mei 2026 (36.894, D)?

Toelichting

• - 

  Op 12 november 2025 heeft de Europese Commissie haar Mededeling over een cultuurkompas voor Europa gepubliceerd. Met dit cultuurkompas heeft de Europese Commissie als doel om de voordelen van cultuur te benutten, met name door de culturele troeven van Europa te bevorderen en de belangrijkste belemmeringen voor de culturele en creatieve sectoren aan te pakken. Deze omvatten voor de Commissie beperkingen op artistieke expressie, de onzekere bestaansmiddelen van kunstenaars, ongelijke kansen voor culturele participatie en de invloed van artificiële intelligentie (AI) op de sectoren.
• - 

  Op 20 januari 2026 heeft de commissie besloten de Mededeling in behandeling te nemen en inbreng te leveren voor schriftelijk overleg.
• - 

  De commissie heeft op 11 februari 2026 een brief verzonden aan de minister van OCW (36.894, C) en op 16 februari 2026 aan de Europese Commissie in het kader van de politieke dialoog (36.894, B).
• - 

  Op 9 maart 2026 stuurde de minister van OCW een brief om aan te geven dat een beantwoording van de vragen binnen de gestelde termijn niet mogelijk is.
• - 

  De beantwoording door de minister van OCW is op 31 maart 2026 ontvangen. Het verslag van het schriftelijk overleg (36.894, C) is besproken in de commissievergadering van 21 april 2026. De commissie besloot toen het agendapunt aan te houden in afwachting van de beantwoording van de Europese Commissie.
• - 

  De beantwoording van de Europese Commissie is ontvangen op 10 mei 2026 (36.894, D).
• - 

  Op 19 mei 2026 heeft de commissie besloten naar aanleiding van de brief van de minister van OCW van 31 maart 2026 (36.894, C) en de beantwoording van de Europese Commissie van 10 mei 2026 (36.894, D) vandaag (2 juni 2026) gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor nader schriftelijk overleg.

A - Onderzoek geografische spreiding cultuur (AEF/SEO)

Bij brief van 18 mei 2026 heeft de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap de Kamer het onderzoek van AEF/SEO naar de geografische spreiding van cultuur in Nederland aangeboden. Het onderzoek brengt de spreiding van cultuursubsidies en culturele voorzieningen in kaart en bevat aanbevelingen voor toekomstig cultuurbeleid. De minister zal naar verwachting na de zomer, na overleg met provincies en gemeenten, in een volgende brief inhoudelijk reageren op de uitkomsten van het onderzoek, mede in het kader van de herziening van het cultuurbestel vanaf 2029.

B - Verslag over het toezicht 2025 Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed

Bij brief van 26 mei 2026 heeft de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap het Verslag over het toezicht 2025 van de Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed aan de Kamer aangeboden. Het verslag bevat een overzicht van de toezichtactiviteiten van de Inspectie op het terrein van overheidsinformatie, archeologie, monumenten en cultuurgoederen, evenals feiten en cijfers over onder meer vergunningverlening, burgervragen en de organisatie van de Inspectie.

C - Stand van zaken versterking lokale publieke omroepen en evaluatie bekostiging lokale publieke omroepen 2022-2024

De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap informeert de Kamer bij brief van 27 mei 2026 over de voortgang van het wetsvoorstel ter versterking van de lokale publieke omroepen. Daarbij wordt ingegaan op de verwachte financiering van lokale omroepen bij de beoogde invoering van het nieuwe bestel in 2028 en op de resultaten van een door de VNG uitgevoerde inventarisatie naar de (toekomstige) bekostiging door gemeenten. Daarnaast bevat de brief een toelichting op de meest recente rapportage van het Commissariaat voor de Media over de bekostiging van lokale publieke omroepen in de periode 2022–2024.

D - Advies Onderwijsraad 'Kijk anders naar toetsing'

De Onderwijsraad heeft op verzoek van de Tweede Kamer het advies 'Kijk anders naar toetsing' uitgebracht. In het advies wordt aandacht gevraagd voor de verschillende functies van toetsing in het funderend onderwijs, zoals het ondersteunen van het leerproces, selectie van leerlingen en evaluatie van onderwijskwaliteit. Volgens de raad leidt vermenging van deze functies tot hogere toetsdruk en risico's voor kansengelijkheid. De raad doet aanbevelingen aan de overheid, scholen en de Inspectie van het Onderwijs om de verschillende functies van toetsing beter tot hun recht te laten komen.

E - European Gender Equality Week

Bij brief van 20 mei 2026 informeert de vicevoorzitter van het Europees Parlement (EP) de Kamer over de European Gender Equality Week van het EP van 3-8 november 2026. U treft de brief ter informatie in de bijlage.

Hieronder is een overzicht van de openstaande correspondentie weergegeven. Een overzicht van wetsvoorstellen die bij de commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) in (schriftelijke) behandeling zijn, is hier te raadplegen.