Verslag van de vergadering van 21 april 2026 (2025/2026 nr. 27)
Aanvang: 13.09 uur
Status: ongecorrigeerd
Een verslag met de status "ongecorrigeerd" is niet voor citaten en er kan geen recht aan ontleend worden.
Stemming Novelle aanpassing strafbaarstelling illegaal verblijf
Aan de orde is de stemming in verband met het wetsvoorstel Wijziging van het voorstel van wet tot wijziging van de Vreemdelingenwet 2000 en de Algemene wet bestuursrecht in verband met maatregelen om de asielketen te ontlasten en de instroom van asielzoekers te verminderen (Asielnoodmaatregelenwet) (novelle aanpassing strafbaarstelling illegaal verblijf) (36855).
(Zie vergadering van 14 april 2026.)
De voorzitter:
Dan stemmen wij over het wetsvoorstel Wijziging van het voorstel van wet tot wijziging van de Vreemdelingenwet 2000 en de Algemene wet bestuursrecht in verband met maatregelen om de asielketen te ontlasten en de instroom van asielzoekers te verminderen (Asielnoodmaatregelenwet) (novelle aanpassing strafbaarstelling illegaal verblijf) (36855).
Er is vorige week om hoofdelijke stemming gevraagd over alle drie de wetvoorstellen die op de stemmingslijst staan. Voor de goede orde meld ik dat er 75 leden deelnemen aan de stemmingen. Daarmee ligt de volstrekte meerderheid op 38. Wenst een van de leden een stemverklaring af te leggen? Dat is het geval. De heer Dittrich van D66.
De heer Dittrich i (D66):
Dank u wel, voorzitter. Zeer binnenkort, op 12 juni aanstaande, treedt het Europees Asiel- en Migratiepact in werking. Heel veel van de maatregelen die daarin staan, staan ook in de asielwetsvoorstellen waar we vandaag over stemmen en gaan dus ook deel uitmaken van ons rechtssysteem.
D66 is voor meer grip op migratie. Wij hebben zorgvuldig gekeken naar de voorliggende wetsvoorstellen, die beogen het Europees Asiel- en Migratiepact uit te breiden met extra Nederlandse maatregelen. Maar naar de maatstaven die wij als Eerste Kamer dienen te hanteren, komen we toch tot een negatief oordeel, en niet alleen wij, maar ook alle partijen die betrokken zouden worden bij de uitvoering van deze wetten. Vooral de strafbaarstelling van illegaliteit ligt ons als een steen op de maag. Het Europees Asiel- en Migratiepact vereist dit ook helemaal niet. Het is gewoon een extra iets, wat door een slecht PVV-amendement in de wettekst is gekomen en er door de novelle niet uit is gehaald. Dat had de fractie van D66 graag anders gezien.
Wij maken ons niet alleen grote zorgen over de rechtmatigheid en de rechtvaardigheid, maar ook over de uitvoerbaarheid als deze nationale wetten bijna tegelijk met dat strengere Europese Asiel- en Migratiepact in werking zouden treden. Wat D66 betreft gaat deze minister direct werken aan een degelijk nieuw asielwetsvoorstel, dat extra zaken op een zorgvuldige manier regelt. Uit de gevoerde debatten zijn de contouren daarvoor al duidelijk. Zo'n nieuwe, betere wet kan dan snel behandeld worden.
Mevrouw de voorzitter. Om al deze redenen zullen alle fractieleden van D66 tegen de drie wetsvoorstellen stemmen.
Dank u wel.
De voorzitter:
Dank u wel. Dan geef ik het woord aan de heer Van Rooijen van 50PLUS.
De heer Van Rooijen i (50PLUS):
Voorzitter. Mijn fractie houdt het wat korter. Ik geef een stemverklaring over zowel de novelle als de daarmee samenhangende Asielnoodmaatregelenwet. 50PLUS stelt vast dat er een duidelijke spanning is tussen de verantwoordelijkheid van minister-president Jetten en die van de D66-fractie in deze Kamer. Het is dieptreurig dat de minister-president van D66-huize door zijn eigen partij in de steek wordt gelaten en voor het asielbeleid van dit kabinet afhankelijk is van andere partijen. Dat schuurt niet alleen, maar is ook dubbelhartig. 50PLUS neemt, anders dan de D66-fractie, wel verantwoordelijkheid voor het beperken van de instroom van asielzoekers en zal daarom voor deze wetsvoorstellen stemmen.
De voorzitter:
Dank u wel. De heer Dessing van Forum voor Democratie.
De heer Dessing i (FVD):
Voorzitter, dank u wel. Ook ik geef een stemverklaring af over alle drie de wetten. Deze wetten gaan het probleem van de instroom niet oplossen volgens onze fractie. Daarnaast is de novelle inhoudelijk een slechte novelle, zodat we eigenlijk tegen deze novelle willen stemmen, maar omdat het aannemen van de novelle een voorwaarde is voor het halen van een meerderheid voor de andere wetten, én omdat wij ons houden aan onze afspraken, én omdat als deze wetten het niet halen, wij zijn overgeleverd aan de suboptimale asielwetten uit Europa, én omdat wij niet houden van politieke spelletjes, zullen wij onder het motto "beter iets dan niets" voor deze novelle en de overige asielwetten stemmen.
Dank u wel.
De voorzitter:
Dank u wel. Mevrouw Visseren-Hamakers.
Mevrouw Visseren-Hamakers i (Fractie-Visseren-Hamakers):
Dank, voorzitter. Deze asielwetten, al dan niet met novelle, zijn onwenselijk, onrechtvaardig en onuitvoerbaar. Bovendien gaan ze de problemen in de asielopvang en -besluitvorming niet oplossen, maar verergeren. We hadden dit hele circus kunnen voorkomen als dit kabinet de wetten had ingetrokken. Ze zijn namelijk overbodig. Het overgrote deel van deze wetten wordt namelijk ook geregeld in het Europees Asiel- en Migratiepact, dat aanstaande 12 juni al in werking treedt. Dat is een pact waarover de Partij voor de Dieren overigens uiterst kritisch is. Laat daar geen misverstand over bestaan.
Voorzitter. Geen mens is illegaal en een beschaafd land hoort mensen die vluchten voor oorlog, geweld en discriminatie op te vangen. Daarom stemt mijn fractie, die de Partij voor de Dieren vertegenwoordigt in de Eerste Kamer, tegen de novelle en tegen de wetten.
De voorzitter:
Dank u wel. Mevrouw Perin van Volt.
Mevrouw Perin-Gopie i (Volt):
Dank u wel, voorzitter. Als Eerste Kamer is het onze taak om te kijken naar de kwaliteit van wetgeving. Uit het debat is gebleken dat het onduidelijk is wie er nou strafbaar wordt gesteld met deze novelle. Daarnaast is Volt van mening dat geen mens illegaal is. Daarom stemmen wij tegen de novelle.
De voorzitter:
Dank u wel. De heer Nicolaï van de fractie van de Partij voor de Dieren.
De heer Nicolaï i (PvdD):
Dank u wel, voorzitter. De PVV heeft op een gevaarlijk punt gelijk: de wettekst van de strafbaarstelling, en vooral de bedoeling van het PVV-amendement, houdt in dat er duizenden en niet slechts 100 tot 300 illegalen zullen worden opgepakt. Daar verandert niks aan met de toezegging van de minister dat hij slechts een kleine groep wil aanpakken. Wie voor de novelle stemt, opent de deur voor kwaadwillenden die zelf tot handhaving willen overgaan als de overheid dat nalaat. Bij ontdekking op heterdaad van een strafbare illegaal, mag een burger op grond van het Wetboek van Strafvordering in principe zelf tot aanhouding overgaan. Daar hebben we het in het debat over gehad. De PVV sloot dat niet uit. We kennen de zogeheten burgerarresten aan de grens tussen Duitsland en Ter Apel al. Reeds om die reden moet deze wet verworpen worden; wij zullen dus ook tegen deze wet stemmen.
De voorzitter:
Dank u wel. De heer Beukering.
De heer Beukering i (Fractie-Beukering):
Voorzitter. Wie grip op asiel wil, moet ook bereid zijn concrete maatregelen te steunen. Daarom stemt mijn fractie voor beide wetten en voor de novelle. Dit pakket is niet perfect, maar wel noodzakelijk om weer meer orde, onderscheid en begrenzing in het asielbeleid te brengen.
De voorzitter:
Dank u wel. Ik verzoek de leden zo dadelijk duidelijk hun stem met het woord "voor" dan wel "tegen" uit te brengen, zonder enige bijvoeging.
In stemming komt het wetsvoorstel.
Vóór stemmen de leden: Lievense, Van der Linden, Marquart Scholtz, Meijer, Musa, Van den Oetelaar, Oplaat, Panman, Petersen, Prins, Rietkerk, Van Rooijen, Schalk, Straus, Van Toorenburg, Vogels, De Vries, Walenkamp, Van Wijk, Bakker-Klein, Van Ballekom, Baumgarten, Beukering, Van Bijsterveld, Bovens, Dessing, Doornhof, Van Gasteren, Goossen, Jaspers, Kaljouw, Kemperman, Klip-Martin, Van Knapen, Kroon, Lagas en Van Langen-Visbeek.
Tegen stemmen de leden: Martens, Van Meenen, Moonen, Nicolaï, Perin-Gopie, Ramsodit, Recourt, Roovers, Rosenmöller, Van de Sanden, Van Strien, Talsma, Thijssen, Veldhoen, Visseren-Hamakers, Vos, Van Aelst-den Uijl, Van Apeldoorn, Bezaan, Croll, Crone, Dittrich, Fiers, Van der Goot, Griffioen, Van Gurp, Hartog, Van Hattem, Holterhues, Huizinga-Heringa, Janssen, Janssen-van Helvoort, Kanis, Karaaslan-Kilic, Karimi, Van Kesteren, Kluit en Koffeman.
De voorzitter:
Ik constateer dat dit wetsvoorstel met 37 stemmen voor en 38 stemmen tegen is verworpen.