1.Vaststellen agenda
2.37.057, A
Brief van de minister van Defensie over aankondiging Incidentele Suppletoire Begroting; Wijziging van de begrotingsstaat van het Defensiematerieelbegrotingsfonds (K) voor het jaar 2026 (Incidentele suppletoire begroting)
Beslispunten
-
-Kan de commissie instemmen met het voorgestelde tijdpad voor behandeling van het voorstel voor de Incidentele Suppletoire Begroting 2026?
Toelichting
De minister van Defensie stuurde op 6 november 2026 een brief naar de Kamer waarin een incidentele suppletoire begroting op 2026 wordt aangekondigd en waarin de minister de Kamer verzoekt deze met spoed (voor 30 december 2026) te behandelen.
Deze ISB betreft de aankoop van twee extra NH90-maritieme gevechtshelikopters (zie de Defensie website voor huidig gebruik van deze helikopter). De minister geeft in de brief aan dat dit voornemen was opgenomen in de Defensienota en meerjarig gedekt is. Wegens snellere levering en lagere kosten wordt nu voorgesteld de verplichting al in 2026 aan te gaan. De minister schrijft dat tekening moet plaatsvinden vóór 30 december 2026. Dat betekent dat de Eerste Kamer, indien zij besluit op dit verzoek in te gaan, uiterlijk 15 december over dit voorstel voor incidentele suppletoire begroting 2026 zou moeten stemmen.
Ambtelijk is vanuit de Tweede Kamer aangegeven dat zij streven naar stemming op 1 december as., of mogelijk eerder. Dat betekent in het uiterste geval dat de commissie de procedure kan bespreken op 8 december 2026.
Indien de commissie akkoord gaat met het afronden van de behandeling van deze begroting op 15 december 2026, stelt de griffie de volgende planning voor:
dinsdag 8 december |
procedurevergadering + vaststellen blanco verslag, danwel inbrengvergadering voor verslag (desgewenst) met de toevoeging dat de commissie onder voorbehoud van tijdige ontvangst van de nota (op 11 december uiterlijk 16.00 uur) het voorstel gereed acht voor plenaire beraadslaging (inclusief stemming) op 14/15 december |
uiterlijk vrijdag 11 december, 16:00 uur |
Beantwoording eventuele vragen |
maandag/dinsdag 14/15 december |
eventueel debat + hamerstuk of stemming |
NB. Indien de Tweede Kamer eerder over de ISB stemt zou de procedure op 1 december kunnen worden geagendeerd, en op 8 december evt. inbreng voor verslag.
Bespreking
3.Inventarisatie wenselijkheid plenair begrotingsdebat Buitenlandse Zaken
Begrotingsstaat Buitenlandse Zaken 2027
Beslispunt
Is het de voorlopige inschatting van de commissie dat een plenair begrotingsdebat over de begroting Buitenlandse Zaken nog vóór aanvang van het kerstreces wenselijk is?
Toelichting
In verband met de druk op de plenaire Kameragenda in de maand december is het voor de Voorzitter van belang tijdig een beeld te hebben van de behoefte aan de eventuele plenaire behandeling van begrotingswetsvoorstellen in de laatste vergaderweek voor het kerstreces. Op 14/15 december staat al één debat onder voorbehoud op de plenaire agenda, waardoor de ruimte voor meerdere begrotingsdebatten op die dagen beperkt is. De stemming over alle begrotingen (amendementen en wetsvoorstellen) in de Tweede Kamer zal naar verwachting plaatsvinden op 8 of 10 december.
Wanneer het begrotingsvoorstel formeel in procedure wordt genomen, besluiten de commissies definitief over de (schriftelijke en plenaire) behandeling door de Eerste Kamer.
Inventarisatie
4.Inventarisatie wenselijkheid plenair begrotingsdebat Defensie
Begrotingsstaten Defensie 2027; Begrotingsstaat Defensiematerieelbegrotingsfonds 2027
Beslispunt
Is het de voorlopige inschatting van de commissie dat een plenair begrotingsdebat over de begrotingen Defensie en Defensiematerieelbegrotingsfonds nog vóór aanvang van het kerstreces wenselijk is?
Toelichting
In verband met de druk op de plenaire Kameragenda in de maand december is het voor de Voorzitter van belang tijdig een beeld te hebben van de behoefte aan de eventuele plenaire behandeling van begrotingswetsvoorstellen in de laatste vergaderweek voor het kerstreces. Op 14/15 december staat al één debat onder voorbehoud op de plenaire agenda, waardoor de ruimte voor meerdere begrotingsdebatten op die dagen beperkt is. De stemming over alle begrotingen (amendementen en wetsvoorstellen) in de Tweede Kamer zal naar verwachting plaatsvinden op 8 of 10 december. Wanneer het begrotingsvoorstel formeel in procedure wordt genomen, besluiten de commissies definitief over de (schriftelijke en plenaire) behandeling door de Eerste Kamer.
Inventarisatie
5.Inventarisatie wenselijkheid plenair begrotingsdebat Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking
Begrotingsstaat Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking 2027
Beslispunt
Is het de voorlopige inschatting van de commissie dat een plenair begrotingsdebat over de begroting Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking nog vóór aanvang van het kerstreces wenselijk is?
Toelichting
In verband met de druk op de plenaire Kameragenda in de maand december is het voor de Voorzitter van belang tijdig een beeld te hebben van de behoefte aan de eventuele plenaire behandeling van begrotingswetsvoorstellen in de laatste vergaderweek voor het kerstreces. Op 14/15 december staat al één debat onder voorbehoud op de plenaire agenda, waardoor de ruimte voor meerdere begrotingsdebatten op die dagen beperkt is. De stemming over alle begrotingen (amendementen en wetsvoorstellen) in de Tweede Kamer zal naar verwachting plaatsvinden op 8 of 10 december. Wanneer het begrotingsvoorstel formeel in procedure wordt genomen, besluiten de commissies definitief over de (schriftelijke en plenaire) behandeling door de Eerste Kamer.
Inventarisatie
6.37.020 X / 37.020 K, A
Brief van de minister van Defensie met verzoek tot versnelde behandeling van de Defensie Ontwerpbegroting 2027; Begrotingsstaat Defensiematerieelbegrotingsfonds 2027
Bespreking
7.23.432, G
Verslag van een schriftelijk overleg met de minister van BZ over Tijdelijk sanctiebesluit onrechtmatige nederzettingen in de door Israël bezette gebieden; De situatie in het Midden-Oosten
Beslispunten
-
-Zijn de gestelde vragen door de minister afdoende beantwoord?
Toelichting
Op 6 november 2026 is de beantwoording ontvangen van de vragen die de commissie op 30 september jl. heeft gestuurd naar aanleiding van de brief van de minister van Buitenlandse Zaken over de publicatie van het Tijdelijk sanctiebesluit onrechtmatige nederzettingen in de door Israël bezette gebieden (d.d. 21 juli 2026). Vanwege afwezigheid van de fracties van BBB, JA21 en Fractie-Beukering is dit agendapunt bij de commissievergadering op 10 november jl. doorgeschoven naar vandaag.
Op 22 september is inbreng geleverd voor schriftelijk overleg door de fracties van BBB (Marquart Scholtz), SP (Van Apeldoorn), JA21 (Van Bijsterveld) en Fractie-Beukering (Beukering).
De leden van de fracties van PRO, Volt en het lid van de Fractie-Visseren-Hamakers sloten zich aan bij de vragen van de leden van de SP-fractie. De leden van de BBB-fractie sloten zich aan bij de vragen van de leden van de fracties van JA21 en de Fractie-Beukering. De leden van de fractie van de PVV sloten zich aan bij de vragen van de leden van de fracties van BBB, JA21 en de Fractie-Beukering. Het lid van de Fractie-Beukering sloot zich aan bij de vragen van de leden van de BBB-fractie.
Het besluit is op 22 september 2026 in werking getreden.
Behandeling Tweede Kamer
Op 3 september heeft de Tweede Kamer een commissiedebat en tweeminutendebat gevoerd over dit besluit, waarbij moties zijn ingediend. Op 8 september is er over de moties gestemd, de volgende moties zijn daarbij aangenomen:
-
Motie van het lid Piri over het sanctiebesluit over onrechtmatige nederzettingen in door Israël bezette gebieden voortvarend implementeren (23432, 775)
-
Motie van het lid Dobbe c.s. over spoedige en stevige EU-maatregelen tegen Israël als het E1-project wordt voortgezet (23432, 778)
-
Motie van het lid Van Baarle over een communicatiecampagne over de inhoud en gevolgen van het sanctiebesluit (23432, 781)
-
Motie van het lid Dassen over met buurlanden omzeiling van het sanctiebesluit via hun grondgebied tegengaan (23432, 788)
-
Motie van het lid Ceder c.s. over vóór inwerkingtreding van het tijdelijk sanctiebesluit nader internationaalrechtelijk spoedadvies aanvragen (23432, 792)
Tevens is op 30 oktober de beantwoording door de regering van schriftelijke vragen van de Tweede Kamer ontvangen (zie antwoord schriftelijke vragen lid Markuszower en antwoord schriftelijke vragen leden Rajkowski, Van der Maas en Stoffer).
Daarvoor had de commissie voor Buitenlandse Zaken al schriftelijke vragen gestuurd aan de minister van Buitenlandse Zaken. Deze vragen zijn door de minister beantwoord op 27 augustus 2026 (zie bijgevoegd lijst van vragen en antwoorden).
Bespreking verslag schriftelijk overleg
8.Werkbezoek Defensie, 15 januari 2027
Bernhardkazerne, Amersfoort
Beslispunt:
Welke leden wensen zich aan te melden voor het werkbezoek aan Defensie?
Toelichting
Op vrijdag 15 januari 2027 (10:00 - 15:00 uur) kunt u deelnemen aan een werkbezoek over de innovaties in het landdomein, georganiseerd door het ministerie van Defensie in de Bernhardkazerne in Amersfoort. Tijdens dit werkbezoek wordt de nauwe samenwerking tussen de commandant van de Landmacht (CLAS) en de commandant van het Commando Materieel en IT (COMMIT) belicht, waardoor nieuwe innovaties kunnen ontstaan. Aan de hand van voorbeelden wordt de impact van de Wet op de defensiegereedheid op de dagelijkse praktijk inzichtelijk gemaakt.
COMMIT laat zien hoe een innovatiecyclus er in de praktijk uitziet. Zo is er een demonstratie van de technologie van de propagator: een geavanceerde antenne die berichten ‘on-the-move’ verstuurt. Hierdoor kunnen eenheden communiceren op het gevechtsveld zonder informatie prijs te geven. Vervolgens wordt aan de hand van voorbeelden en demonstraties belicht hoe technologische innovaties door de RAS-eenheid (Robotica en Autonome systemen) van de Landmacht in de praktijk worden gebracht. Deze eenheid onderzoekt hoe robots, drones en autonome systemen de slagkracht van de krijgsmacht kunnen vergroten.
Vandaag wordt geïnventariseerd welke leden willen deelnemen aan dit werkbezoek. Leden kunnen zich ook per e-mail bij de commissiestaf aanmelden. Conform afspraak zijn voor een werkbezoek minimaal 8 aanmeldingen van leden nodig, om ervan verzekerd te zijn dat er 5 leden zullen deelnemen. Daar bovenop kunnen fractiemedewerkers ook deelnemen, op voorwaarde dat een lid van hun fractie aanwezig is.
Inventarisatie
9.Terugkoppeling Verkiezingswaarneming Servië (22-26 oktober 2026)
Leden van de Parlementaire Assemblee van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) waren van 22 tot 26 oktober 2026 aanwezig als verkiezingswaarnemer bij de verkiezingen in Servië van 25 oktober. Het lid Dittrich (D66) nam als lid van de OVSE PA deel aan deze verkiezingswaarnemingsmissie en zal hierop terugblikken. Meer informatie is te vinden in het nieuwsbericht.
Terugkoppeling
10.Terugkoppeling GBVB/GVDB-conferentie te Dublin
Van 4-6 november 2026 jl. hebben commissievoorzitter Koen Petersen en ondervoorzitter Tineke Huizinga deelgenomen aan de GBVB/GVDB-conferentie in Kopenhagen, Denemarken. Zij zullen een korte terugkoppeling hiervan geven.
Voor meer informatie, zie het nieuwsbericht over deze conferentie.
Terugkoppeling
11.Terugkoppeling NAVO PA, 20-23 november 2026, Berlijn
Van 20 tot 23 november 2026 vindt in Berlijn de Annual Session van de Parlementaire Assemblee van de NAVO plaats. Commissievoorzitter Petersen en de leden Kroon en Martens woonden deze bijeenkomst bij en zullen een terugkoppeling geven.
12.Mededelingen en informatie
Datum informeel gesprek met Amerikaanse ambassadeur
De datum voor een informeel gesprek van de commissie BDO met de Amerikaanse ambassadeur Joseph Popolo is vastgesteld op dinsdag 2 februari 2027, 17:00 - 18:00 uur.
Ambassadeursconferentie
Op donderdag 28 januari 2027, 10:30 - 13:30 uur wordt de Ambassadeursconferentie 2027 gehouden. Deze zal een nieuw format krijgen. Er zal gewerkt worden met drie commissiezalen waar de gesprekken zullen plaatsvinden (in plaats van 18 gesprekstafels). In elke zaal zal een groep van ambassadeurs en een representatieve groep Eerste en Tweede Kamerleden onder leiding van een moderator bijeenkomen en staat dezelfde gespreksagenda centraal, met drie of vier overkoepelende actuele gespreksthema's. Deelnemers zullen tijdens de gehele sessie in dezelfde zaal blijven. Bij de verdeling van ambassadeurs over de zalen wordt gestreefd naar een evenwichtige spreiding van landen qua omvang en diplomatieke relevantie. Tijdens de lunch zal gelegenheid zijn voor individueel contact tussen Kamerleden en ambassadeurs. De conferentie zal plaatsvinden in de Tweede Kamer. Meer informatie over het programma en aanmelding volgt binnenkort.
Limité document
Bijgevoegd vindt u (besloten) een nieuw verschenen Europees voorstel met een limité markering, die vanwege zijn besloten karakter niet op de lijst met reguliere nieuw verschenen Europese voorstellen kan worden opgenomen. Het document (of gedeeltes ervan) kunt u niet delen met derden, noch kunt u eruit citeren in een eventuele openbare gedachtewisseling met de regering.
Rappel toezeggingen en moties
Op 20 november 2026 heeft de minister van Buitenlandse Zaken geantwoord op het jaarlijkse rappel toezeggingen en moties van de Voorzitter van de Eerste Kamer d.d. 29 september 2026 over de stand van zaken van afdoening van toezeggingen en moties die aan de Kamer zijn gedaan. De beantwoording zal bij de volgende commissievergadering geagendeerd worden.
Planning commissieactiviteiten BDO
Datum |
Activiteit |
Locatie |
Maandag 14 december, 18:30-20:00 uur |
Mondeling overleg met de minister van Defensie en de minister van BZK inzake hybride dreigingen en maatschappelijke weerbaarheid |
commissiekamer 1 |
Vrijdag 15 januari 2027, 10:00 - 15:00 uur |
Werkbezoek Defensie |
Bernhardkazerne, Amersfoort |
Donderdag 28 januari 2027, 10:30-13:30 uur |
Ambassadeursconferentie |
Tweede Kamer |
Dinsdag 2 februari 2027, 17:00-18:00 uur |
Gesprek met Amerikaanse ambassadeur Joseph Popolo |
Tuinkamer |
