2.COM(2026)705
Mededeling van de Europese Commissie: 'Voorbereiding op een bredere Unie'
Tijdens de commissievergadering van 13 oktober j.l. heeft uw commissie besloten de mededeling van de Europese Commissie 'Voorbereiding op een bredere Unie' over uitbreiding van de EU (COM(2026)705) te agenderen voor inbreng. Bij de vergadering van 27 oktober is besloten de BNC-fiche af te wachten en de inbrengdatum op 24 november te plaatsen.
De mededeling is gepubliceerd op 6 oktober en bevat maatregelen die de EU moeten voorbereiden op uitbreiding. In bijlage is de kabinetsappreciatie van de mededeling, ontvangen op 16 november 2026, toegevoegd.
Desgewenst kan de kabinetsreactie op het advies van de Adviesraad Internationale Vraagstukken (AIV) 'Een nieuw momentum voor de uitbreiding van de Europese Unie' (in bijlage) bij inbreng betrokken worden.
De stand van zaken in de kandidaat-lidstaten staat centraal in een ander document, namelijk het Uitbreidingspakket van de Europese Commissie (COM(2026)690). Tijdens de commissievergadering van 10 november 2026 is besloten om de kabinetsappreciatie van het uitbreidingspakket (verwacht in december) af te wachten alvorens hierover mogelijk in schriftelijk overleg te treden met de regering.
Beslispunt
-
-Welke fracties wensen vandaag inbreng te leveren voor schriftelijk overleg met de regering en/of politieke dialoog met de Europese Commissie over de mededeling 'Voorbereiding op een bredere Unie'?
Inbreng voor schriftelijk overleg
3.COSAC plenair, 6-8 december 2026
Van zondag 6 tot dinsdag 8 december 2026 vindt in Dublin (Ierland) de LXXVI plenaire COSAC plaats. Ten behoeve van deze bijeenkomst zijn door de staf van de commissie annotaties opgesteld.
Toegevoegd aan het agendapunt zijn:
-
-de ambtelijk voorbereide annotaties
-
-de agenda van de plenaire COSAC
-
-concept-contributies en -conclusies
-
-voorstel tot wijziging van het COSAC-reglement van orde
-
-het 46e halfjaarlijkse COSAC-rapport
-
-achtergronddocumenten bij de sessies.
Alle vergaderdocumenten zijn te raadplegen op de website IPEX.
Vanuit de Eerste Kamer zal de ondervoorzitter van de commissie-EUZA, Kemperman (FVD), deelnemen. Vanuit de Tweede Kamer nemen EUZA-commissievoorzitter Van Meetelen (PVV) en het lid Klos (D66) deel.
Conclusies en contributies
Ter voorbereiding op de bijeenkomst heeft het Ierse voorzitterschap een conceptversie laten circuleren van de zogenaamde 'Conclusies' en 'Contributies' van de COSAC. Eventuele amendementen op de conclusies of contributies kunnen door de delegaties tot 27 november worden ingediend.
Conclusies en contributies binden de nationale parlementen niet.
Op de agenda staat ook een voorstel tot wijziging van de stemvereisten voor het aannemen van contributies en amendementen zoals vermeld in het reglement van orde van de COSAC en de codificatie van de staaande praktijk voor het aannemen van conclusies. Dit voorstel is besproken bij een eerdere plenaire COSAC, maar is niet tot een afronding gekomen.
Beslispunten
-
-Kan de commissie instemmen met de voorliggende ambtelijke annotaties?
-
-Wenst uw commissie ten aanzien van de conceptconclusies en -contributies delegatieleider Kemperman aandachtspunten mee te geven?
-
-Wenst uw commissie de delegatieleider aanvullende aandachtspunten mee te geven?
Bespreking
4.COM(2026)710 - Werkprogramma Europese Comissie 2027 - Europese Unie: Solidair met elkaar
Europees Werkprogramma van de Eerste Kamer 2027: selectieprocedure
Op 4 november 2026 heeft de Europese Commissie haar Werkprogramma voor 2027 gepubliceerd: Europese Unie: Solidair met elkaar. Dit programma bevat de plannen van de Commissie voor wetgeving en beleid in 2027 (zie ook Edossier 260027). Op basis van het werkprogramma van de Commissie stelt de Eerste Kamer elk jaar haar eigen Europees werkprogramma op. Dit is een lijst met Europese voorstellen die de Eerste Kamer het komende jaar met prioriteit wenst te behandelen.
Europese Werkwijze
De Europese werkwijze van de Eerste Kamer is vastgelegd in het Reglement van Orde, artikelen 109-110. Onder deze werkwijze bepalen de fracties en vervolgens de vakcommissies zelf welke voorstellen zij in behandeling wensen te nemen.
De commissie EUZA zorgt ervoor dat het proces van selectie van prioritaire voorstellen in de fracties en in de Kamercommissies gecoördineerd plaatsvindt.
De prioritaire selectie wordt aan het eind van de procedure door de plenaire vergadering van de Eerste Kamer vastgesteld - dit is het Europees Werkprogramma van de Eerste Kamer. Dit document wordt vervolgens onder andere doorgeleid naar de regering, zodat zij hier rekening mee kan houden bij het opstellen van BNC-fiches. Andere nationale parlementen, de Europese Commissie en het Europees Parlement nemen ook kennis van het vastgestelde Europees Werkprogramma van de Eerste Kamer.
Bijgevoegd is een ambtelijk voorbereid conceptmemo ten behoeve van het College van fractievoorzitters met de inrichting en planning van de selectie door achtereenvolgens fracties en Kamercommissies uit het Werkprogramma 2027 van de Europese Commissie.
Gesprek met Eurocommissaris Hoekstra
Op 12 januari 2027 (17:00 - 18:00, commissiekamer 1) zal uw commissie in gesprek gaan met Eurocommissaris Wopke Hoekstra. Hij zal dan ook een toelichting geven op het Werkprogramma van de Europese Commissie. Er wordt voorgesteld dit gesprek open te stellen voor alle Leden.
Beslispunt
-
-Kan de commissie ermee instemmen dat bijgaand memo met het tijdpad voor selectie van prioritaire voorstellen uit het werkprogramma 2027 van de Europese Commissie ter vaststelling wordt doorgeleid naar het College van fractievoorzitters?
-
-Kan de commissie instemmen om het gesprek met Eurocommissaris Hoekstra op 12 januari 2027 open te stellen voor alle Leden?
Bespreking
5.Inventarisatie wenselijkheid plenair begrotingsdebat
Begrotingsstaat Buitenlandse Zaken 2027
Beslispunt
Is het de voorlopige inschatting van de commissie dat een plenair begrotingsdebat over de (Europese aspecten van de) begroting Buitenlandse Zaken nog vóór aanvang van het kerstreces wenselijk is?
Toelichting
In verband met de druk op de plenaire Kameragenda in de maand december is het voor de Voorzitter van belang tijdig een beeld te hebben van de behoefte aan de eventuele plenaire behandeling van begrotingswetsvoorstellen in de laatste vergaderweek voor het kerstreces. Op 14/15 december staat al één debat onder voorbehoud op de plenaire agenda, waardoor de ruimte voor meerdere begrotingsdebatten op die dagen beperkt is. De stemming over alle begrotingen (amendementen en wetsvoorstellen) in de Tweede Kamer zal naar verwachting plaatsvinden op 8 of 10 december. Wanneer het begrotingsvoorstel formeel in procedure wordt genomen, besluiten de commissies definitief over de (schriftelijke en plenaire) behandeling door de Eerste Kamer.
De wenselijkheid van een plenair begrotingsdebat over de begrotingsstaat Buitenlandse Zaken ligt heden ook voor bij de commissie BDO. De commissie EUZA kan zich uitspreken over de wenselijkheid van een debat over de Europese aspecten van deze begrotingsstaat.
Inventarisatie
6.Mededelingen en informatie
Europese Orde van verdienste
Tijdens de vergadering van 10 november jl. heeft de commissie besloten dat fracties die een kandidaat willen voorstellen voor de Europese Orde van Verdienste, dit uiterlijk vandaag kunnen melden. Zij dienen hiervoor vandaag de voordracht aan de commissiestaf te sturen. Op vrijdag 20 november waren er door de staf nog geen voordrachten ontvangen.
Rappel toezeggingen en moties
Op 20 november 2026 heeft de minister van Buitenlandse Zaken geantwoord op het jaarlijkse rappel toezeggingen en moties van de Voorzitter van de Eerste Kamer d.d. 29 september 2026 over de stand van zaken van afdoening van toezeggingen en moties die aan de Kamer zijn gedaan. De beantwoording zal bij de volgende commissievergadering geagendeerd worden.
