Beslispunt

Geeft het verslag van de JBZ-Raad van 4 en 5 juni 2026 de commissies aanleiding tot schriftelijk overleg met de verantwoordelijke bewindslieden?

Toelichting

Bij brief van 22 juni 2026 biedt de regering het verslag aan van de formele JBZ-Raad die op 4 en 5 juni 2026 heeft plaatsgevonden in Luxemburg. Daarnaast wordt de Kamer een appreciatie aangeboden van het Staat van Schengenrapport 2026 alsmede een reactie op de Opinie van de Europese Commissie over de noodzakelijkheid en proportionaliteit van de herinvoering van de binnengrenscontroles en een non-paper van Frankrijk inzake nieuwe EU-wetgeving omtrent de bestrijding tegen georganiseerde criminaliteit.

In de begeleidende brief bij dit verslag wordt de Kamer verder onder meer geïnformeerd over:

• - 

  een werkontbijt, georganiseerd door Duitsland, waar tien lidstaten aan deelnamen om het recent gepubliceerde Commissievoorstel voor een 28ste regime (EU Inc.) te bespreken;
• - 

  een Kopgroep bestaande uit Denenmarken, Duitsland, Griekenland, Oostenrijk en Nederland en de Europese Commissie die sprak over het operationaliseren van terugkeerhubs;
• - 

  de uitkomsten van het vierjaarlijkse International Migration Review Forum (IMRF) dat heeft plaatsgevonden van 5 tot en met 8 mei 2026 bij de Verenigde Naties in New York.

In het verslag staan onder meer de volgende onderwerpen opgenomen die de commissies mogelijk bijzonder zullen interesseren.

Algemene staat van het Schengengebied (a. verslag van de Europese Commissie over de toestand van Schengen 2026 en b. prioritaire acties voor de Schengenraad-cyclus 2026–2027)

De Staat van het Schengengebied en de prioriteiten voor de Schengencyclus voor het komende jaar (zijnde 1) het verbeteren en versnellen van de implementatie van grootschalige IT-systemen; 2) het versterken van de buitengrenzen en terugkeer; en 3) het verbeteren van de interne veiligheid, terwijl wordt gestreefd naar het waarborgen van vrijheid van beweging in een gebied zonder binnengrenscontroles) werden besproken.

Toekomstige juridische status van ontheemde personen uit Oekraïne

Tijdens een besloten lunch bleek brede steun onder de lidstaten voor een verlenging van de Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB) voor Oekraïense ontheemden met één jaar, alsook een eventuele scopebeperking van de RTB voor mannen die in Oekraïne dienstplichtig zijn.

Uitvoering van het Asiel- en migratiepact

De JBZ-Raad werd geïnformeerd over de stand van zaken van de implementatie van het Europees Asiel- en migratiepact in aanloop naar de inwerkingtreding van het Pact op 12 juni jl. Benadrukt werd de omvang van de implementatie voor alle lidstaten, maar gemarkeerd werd dat er in de afgelopen periode significante vooruitgang is geboekt bij de implementatie. De Europese Commissie stelde dat de belangrijkste elementen van het Pact geïmplementeerd zijn op het moment dat het Pact in werking treedt.

Raadsconclusies over de gezamenlijke operationalisering van de EU-drugsstrategie

De Raadsconclusies over de operationalisering van de EU-drugsstrategie en het EU-actieplan tegen drugshandel werden aangenomen. Lidstaten onderstreepten het belang van een geïntegreerde aanpak van drugscriminaliteit en versterkte samenwerking tussen lidstaten, EU-agentschappen en derde landen.

Tegengaan van veiligheidsuitdagingen - Europese Veiligheidsstrategie

De Europese Commissie stond stil bij een aantal doorkruisende thema’s die van belang zijn voor de interne veiligheid van de Europese Unie en de verdere uitwerking van de Europese Veiligheidsstrategie (EVS) waar momenteel aan wordt gewerkt. Daarbij wees de Europese Commissie op de volgende vijf ontwikkelingen: i.) de toenemende rekrutering van jongeren voor terrorisme en georganiseerde criminaliteit; ii.) de toename van geweld tussen criminele bendes; iii.) drugscriminaliteit; iv.) hybride dreigingen; en v.) het gebruik van kunstmatige intelligentie, ook voor opsporingsdoeleinden. Daarnaast benadrukte de Commissie dat de verwachte EVS moet voortbouwen op bestaande strategieën, waaronder de ProtectEU strategie. Daarop vond een gedachtewisseling plaats waarin onder andere breed werd benadrukt dat interne en externe veiligheid in samenhang moeten worden bezien.

Europees Openbaar Ministerie (EOM)

De JBZ-Raad sprak over de ontwikkelingen rondom het Europees Openbaar Ministerie (EOM). Het Voorzitterschap en de Commissie wezen daarbij op het belang van de tijdige benoeming van Europese aanklagers om de continuïteit van het EOM te waarborgen. Dit in verband met het mandaat van Europese aanklagers uit een aantal lidstaten waarvan het mandaat in juli afloopt zonder dat er een opvolger is benoemd.

Aankondiging bijeenkomst van de Parlementaire Controlegroep (JPSG) Europol op 9 en 10 november 2026

Op 9 en 10 november 2026 zal de negentiende bijeenkomst van de Parlementaire Controlegroep (JPSG) Europol in het Europees Parlement in Brussel plaatsvinden. De officële uitnodiging, praktische informatie en conceptagenda zullen te zijner tijd worden toegestuurd.

Nieuw EU-voorstel over versterking mandaat Europol

Op 24 juni jl. heeft de Europese Commissie een voorstel voor een verordening over de hervorming van Europol gepresenteerd, vooruitlopend op de volgende mandaatperiode die op 1 januari 2028 begint. Het voorstel is ter informatie bijgevoegd. De hervorming maakt deel uit van een breder pakket aan maatregelen op het gebied van rechtshandhaving, waaronder een voorstel voor uitbreiding van de taken van Eurojust. Dit voorstel is door de commissie J&V als prioritair aangemerkt.

Ter herinnering: overzicht openstaande correspondentie