Dinsdag 8 september 2026, commissie Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW)

Beslispunt

Welke fracties wensen vandaag inbreng te leveren voor het tweede verslag?

Toelichting

• - 

  Het wetsvoorstel is op 7 april 2026 aangenomen door de Tweede Kamer (zie bijgevoegd stemmingsoverzicht).
• - 

  Het wetsvoorstel heeft tot doel de noodzakelijke voorwaarden te creëren om langdurig schoolverzuim van leerlingen en studenten te voorkomen en te verminderen.
• - 

  Op 21 april 2026 heeft de commissie besloten inbreng te leveren voor het verslag. Op 19 mei 2026 is inbreng geleverd door de fracties van GroenLinks-PvdA, de VVD, het CDA, de SP en de SGP. Het verslag is op 2 juni 2026 vastgesteld (36.663, B).
• - 

  De Kamer heeft de nota naar aanleiding van het verslag op 2 juli 2026 ontvangen (36.663, C).
• - 

  De commissie heeft op 7 juli 2026 besloten om op 8 september 2026 (vandaag) gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor het tweede verslag.

Beslispunten

• - 

  Wenst de commissie de status van de toezeggingen T03080 en T03480 te wijzigen (huidige status: 'openstaand')?
• - 

  Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 6 juli 2026 (36.800 VIII, J) in nader schriftelijk overleg te treden?

Toelichting

Op 2 december 2025 heeft de commissie naar aanleiding van de reactie op het jaarlijks rappel moties en toezeggingen (verslag schriftelijk overleg 36.800 VIII, A) besloten de toezeggingen T03080 en T03480 als ‘openstaand’ te blijven beschouwen.

De minister voor Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Pijlman (D66), toe om het onderzoek naar de veiligheid van journalisten uit te breiden met een onderzoek naar nepnieuws en desinformatie bij de publieke omroep.

De staatssecretaris voor Cultuur en Media zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Backer (D66) over de status van een eerdere toezegging aan lid Pijlman (D66) om te onderzoeken of er binnen de Mediawet voldoende mogelijkheden zijn om desinformatie bij de publieke omroep tegen te gaan, toe dit mee te nemen in de beleidsdoorlichting media en de Kamer over de resultaten te informeren.

Op verzoek van het lid Prins (CDA) heeft de commissie op 24 december 2025 schriftelijk overleg gevoerd over deze toezeggingen. De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft hierop gereageerd bij brief van 6 juli 2026 (verslag schriftelijk overleg; 36.800 VIII, J). De commissie wordt verzocht te besluiten of deze brief voldoende uitvoering geeft aan de toezeggingen T03080 en T03480 inzake desinformatie bij de publieke omroep.

Beslispunt

Welke fracties wensen vandaag inbreng te leveren voor schriftelijk overleg met de minister van OCW naar aanleiding van de brief van 3 juli 2026 (36.725 VIII, N)?

Toelichting

• - 

  Tijdens de Algemene Financiële Beschouwing (AFB) van 2 oktober 2025 is in de Tweede Kamer de motie Kostić c.s aangenomen (Kamerstuk 36 800 IX, nr. 29). De motie verzoekt de regering te bevestigen dat aangenomen amendementen binnen begrotingsartikelen altijd worden uitgevoerd, waarbij ook wordt verwezen naar een Kamerbrief van voormalig minister van OCW uit 2020 (Kamerstuk 31 865, nr. 173). De motie houdt verband met het aangenomen amendement Kostić c.s. over het stapsgewijs afbouwen van subsidies voor apenproeven naar nul in 2030 (Kamerstuk 36 725 VIII, nr. 11).
• - 

  Tijdens het debat in de Eerste Kamer op 14 oktober 2025 over de wijziging van de begrotingsstaten van het Ministerie van OCW voor het jaar 2025 (36.725 VIII) heeft de minister van OCW, naar aanleiding van vragen van de leden Rietkerk (CDA) en Visseren-Hamakers (PvdD), de Kamer toegezegd (T04069) de motie Kostić c.s (36.800 IX, nr. 29) uit te voeren, daaronder begrepen zowel de uitvoering van het aangenomen amendement Kostić c.s. over het stapsgewijs afbouwen van subsidies voor apenproeven naar nul in 2030 (TK 36.725 VIII, nr. 11) als het voorstel uit de toelichting van dit amendement. Toezegging T04069).
• - 

  Als reactie op de motie Kostić c.s (TK 36.800 IX, nr. 29) heeft de minister van Financiën op 12 november 2025 een brief aan de Tweede Kamer gestuurd. In deze brief wordt toegelicht hoe in beginsel wordt omgegaan met aangenomen amendementen die geen wijziging aanbrengen aan een begrotingswet. Een afschrift van deze brief is aan de Eerste Kamer gezonden omdat (zo volgt uit de beslisnota ook) leden van de Eerste Kamer vragen hebben gesteld over de motie Kostić c.s (TK 36.800 IX, nr. 29) en het amendement (TK 36.725 VIII, nr. 11), onder meer bij de AFB en de behandeling van de wijziging van de begrotingsstaten van het Ministerie van OCW voor het jaar 2025 (36.725 VIII) op 14 oktober 2025. In deze brief werd onder meer aangegeven dat de minister van OCW in 2026 een brief zal sturen aan de Kamer over de wijze waarop het voorstel uit de toelichting van het amendement Kostić c.s. onverkort zal worden uitgevoerd.
• - 

  Op 18 november 2025 heeft de commissie besloten voornoemde brief van 12 november 2025 voor kennisgeving aan te nemen en toezegging T04069 als openstaand te handhaven, in afwachting van de aangekondigde brief. Laatstgenoemde brief is op 3 juli 2026 ontvangen (36.725 VIII, N).
• - 

  De commissie heeft op 7 juli 2026 besloten om op 8 september 2026 (vandaag) gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg met de minister van OCW.

Tweede Kamer

De Tweede Kamercommissie voor OCW bespreekt de brief in de procedurevergadering op donderdag 10 september 2026.

Beslispunten

• - 

  Wenst de commissie de status van toezegging T04042 (Bezuiniging Open Universiteit) te wijzigen in 'voldaan' (huidige status: 'openstaand')?
• - 

  Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van de minister van OCW van 8 juli 2026 (36.800 VIII, AB) in nader schriftelijk overleg te treden?

Toelichting

• - 

  Op 16 december 2025 ontving de commissie een brief van de bewindspersonen van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (36.600 VIII, Z). In deze brief wordt ingegaan op een aantal toezeggingen die gedaan zijn tijdens de begrotingsbehandeling 2025 op 25 maart 2025 en de behandeling van de eerste suppletoire begroting 2025 op 14 oktober 2025.
• - 

  Op 20 januari 2026 heeft de commissie besluiten genomen over de status van de in de brief genoemde toezeggingen.
• - 

  De commissie heeft op 3 maart 2026 schriftelijk overleg gevoerd naar aanleiding van de brief van de bewindspersonen van OCW (36.600 VIII, Z), in het bijzonder toezegging T04042 naar aanleiding van een vraag van het lid Van Knapen (BBB). De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft hierop gereageerd bij brief van 8 juli 2026 (verslag schriftelijk overleg; 36.800 VIII, AB).
• - 

  De commissie beoordeelt op 8 september 2026 (vandaag) of de brief van 8 juli 2026 voldoende uitvoering geeft aan toezegging T04042 over de mogelijke uitzonderingspositie van de Open Universiteit bij de bezuinigingsmaatregelen.

De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van Knapen (BBB), toe dat als blijkt dat de bezuiniging op internationale studenten bij alle hoger onderwijsinstellingen ook gevolgen heeft voor de Open Universiteit, hij zal laten onderzoeken of het nodig is of en zo ja op welke manier de Open Universiteit uitgezonderd moet worden van de bezuinigingsmaatregelen en de Kamer hierover informeren.

Ambtelijk voorstel: in haar brief van 8 juli 2026 gaat de minister van OCW in op de gevolgen van de maatregel voor de Open Universiteit en motiveert zij waarom geen uitzondering wordt gemaakt. Daarmee heeft zij invulling gegeven aan de toezegging om te bezien of een uitzonderingspositie aangewezen is en de Kamer daarover te informeren. De commissie kan overwegen de status van toezegging T04042 te wijzigen van 'openstaand' naar 'voldaan'.

Beslispunt

Welke fracties wensen vandaag inbreng te leveren voor schriftelijk overleg met de minister van OCW naar aanleiding van het advies ‘Ieder zijn aandeel. Naar een evenwichtig financieel ecosysteem voor de cultuursector’ en/of de kabinetsreactie (EK 32.820, H)?

Toelichting

• - 

  Op 28 oktober 2025 heeft de commissie een gesprek gevoerd met de Raad voor Cultuur over het jaarverslag 2024 en de plannen van de raad. Tijdens dit gesprek kwam onder meer het (toen nog te verschijnen) advies van de raad over de financiering van kunst en cultuur aan de orde.
• - 

  De Raad voor Cultuur heeft dit advies, 'Ieder zijn aandeel. Naar een evenwichtig financieel ecosysteem voor de cultuursector', bij brief van 13 november 2025 aangeboden aan de minister van OCW. De commissie is hierover geïnformeerd. De aanbiedingsbrief en het advies zijn ter informatie opgenomen op de agenda van de commissievergadering van 18 november 2025. Op verzoek van het lid Jaspers (BBB) heeft de commissie toen besloten het onderwerp op 2 december 2025 voor procedure te agenderen.
• - 

  Op 2 december 2025 heeft de commissie besloten de behandeling van het agendapunt aan te houden tot na ontvangst van de kabinetsreactie op het advies en na het wetgevingsoverleg over de OCW-begroting, onderdeel Cultuur, in de Tweede Kamer op 19 januari 2026.
• - 

  De Tweede Kamer heeft een afschrift ontvangen van de aanbiedingsbrief van de Raad voor Cultuur aan de minister van OCW. De minister heeft bij brief van 18 december 2025 aangegeven de komende periode met de sector en haar financiers over het advies in gesprek te gaan en de Kamer rond de zomer uitgebreider te informeren (TK 32.820, 560). Het conceptverslag van het wetgevingsoverleg van 19 januari 2026 is als bijlage toegevoegd.
• - 

  De kabinetsreactie is door de Tweede Kamer op 2 juli 2026 ontvangen (TK 32.820, nr. 580). Nadat zowel de kabinetsreactie is ontvangen als het wetgevingsoverleg over de OCW-begroting, onderdeel Cultuur, heeft plaatsgevonden, is het agendapunt op 7 juli 2026 opnieuw geagendeerd.
• - 

  De commissie heeft op 7 juli 2026 besloten op 8 september 2026 (vandaag) gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg met de minister van OCW over het advies van de Raad voor Cultuur 'Ieder zijn aandeel. Naar een evenwichtig financieel ecosysteem voor de cultuursector' en de kabinetsreactie daarop (ontvangen door de Eerste Kamer op 27 augustus 2026; EK 32.820, H). Tevens is besloten de minister te verzoeken de beantwoording vóór het geplande gesprek met de Raad voor Cultuur op 3 november 2026 aan de Kamer toe te zenden.

Tweede Kamer

De Tweede Kamercommissie voor OCW bespreekt de kabinetsreactie in de procedurevergadering op donderdag 10 september 2026.

Beslispunten

• - 

  Wenst de commissie de status van toezegging T04044 (Normering overhead in funderend onderwijs) te wijzigen in 'deels voldaan' (huidige status: 'openstaand')?
• - 

  Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van 10 juli 2026 (36.600 VIII, AA) met de staatssecretaris van Onderwijs en Emancipatie in schriftelijk overleg te treden?

Toelichting

• - 

  Op 10 juli 2026 heeft de staatssecretaris van Onderwijs en Emancipatie de Kamer per brief (36.600 VIII, AA) geïnformeerd over de bekostiging van het funderend onderwijs, waaronder de transparantie van de lumpsum en de stand van zaken rond overhead in het funderend onderwijs. In deze brief gaat de staatssecretaris in op onderzoek naar overhead, de risico's van een generieke normering van overhead en de verdere verkenning van maatregelen om meer transparantie te bereiken ten aanzien van het primaire proces en overhead. Tevens kondigt zij aan de Tweede Kamer uiterlijk in het tweede kwartaal van 2027 nader te informeren over de stand van zaken en concrete maatregelen.
• - 

  De commissie beoordeelt op 8 september 2026 (vandaag) of de brief van 10 juli 2026 voldoende uitvoering geeft aan toezegging T04044 naar aanleiding van een vraag van het lid Van Rooijen (50PLUS) inzake de normering van overhead in het funderend onderwijs, in het bijzonder met betrekking tot de verhouding tussen leraren voor de klas en ondersteunend personeel buiten de klas.

De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Van Rooijen (50PLUS), toe de Kamer te informeren over de voortgang van de normering van overhead in het funderend onderwijs, meer in het bijzonder met betrekking tot de verhouding tussen leraren voor de klas en ondersteunend personeel buiten de klas.

Ambtelijk voorstel: met de brief van 10 juli 2026 informeert de staatssecretaris de Kamer over de voortgang van de normering en transparantie van overhead in het funderend onderwijs. De brief bevat echter slechts beperkt informatie over de in de toezegging specifiek genoemde verhouding tussen leraren voor de klas en ondersteunend personeel buiten de klas. De commissie kan daarom overwegen de status van toezegging T04044 te wijzigen van 'openstaand' naar 'deels voldaan'.

Tweede Kamer

De Tweede Kamercommissie voor OCW bespreekt de brief in de procedurevergadering op donderdag 10 september 2026.

Beslispunten

• - 

  Wenst de commissie toezegging T04041 (Arbeidsmarkttekort zorgsector) als voldaan te beschouwen?
• - 

  Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van 27 augustus 2026 (36.600 VIII, AC) met de minister van OCW in overleg te treden?

Toelichting

Tijdens de behandeling van de begroting van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap voor het jaar 2025 op 25 maart 2025 heeft de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap naar aanleiding van een vraag van het lid Rietkerk (CDA) de volgende toezegging gedaan:

De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid Rietkerk (CDA), toe de Kamer te informeren op welke wijze het stijgende arbeidsmarkttekort in de zorgsector wordt tegengegaan, meer in het bijzonder hoe de beroepsopleidingen en de arbeidsmarkt beter op elkaar kunnen aansluiten.

Met de brief van 27 augustus 2026 (36.600 VIII, AC) informeert de minister de Kamer over de wijze waarop het kabinet het stijgende arbeidsmarkttekort in de zorgsector wil aanpakken. Daarbij verwijst zij naar de Talentstrategie van het kabinet, waarin de zorgsector is aangemerkt als een randvoorwaardelijke opgave. Volgens de minister wordt ingezet op slimmer werken, gerichter opleiden, leven lang ontwikkelen en strategische inzet van arbeids-, kennis- en studiemigratie.

Ten aanzien van de aansluiting tussen beroepsopleidingen en de arbeidsmarkt geeft de minister aan dat afspraken worden gemaakt met onderwijsinstellingen en werkgevers over het opleidingsaanbod, onder meer via het mbo-pact Opleiden voor de arbeidsmarkt van de toekomst. Ook hebben de onderwijssectoren aangegeven actief te willen bijdragen aan de Talentstrategie.

De minister concludeert dat hiermee goede stappen worden gezet om arbeidsmarkttekorten in de zorgsector te verminderen en de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt te verbeteren.

Ambtelijk voorstel: de commissie wordt verzocht te besluiten of de brief van 27 augustus 2026 voldoende invulling geeft aan de toezegging T04041 (Arbeidsmarkttekort zorgsector) en of deze daarmee als voldaan kan worden beschouwd.

Beslispunt

Wenst de commissie naar aanleiding van de brief van 3 september 2026 (25.268, AH) met de minister van OCW in nader schriftelijk overleg te treden of neemt zij de brief voor kennisgeving aan?

Toelichting

• - 

  Bij brief van 11 mei 2026 (25.268, AF) heeft de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap het evaluatierapport van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) over de periode 2020-2024 aan de Kamer aangeboden. De evaluatie, uitgevoerd door Berenschot in het kader van de Kaderwet zelfstandige bestuursorganen (zbo's), ziet op de doeltreffendheid, doelmatigheid en governance van NWO, alsmede op de opvolging van eerdere aanbevelingen.
• - 

  Op verzoek van het lid Jaspers (BBB) heeft de commissie op 19 mei 2026 besloten de brief te agenderen voor een volgende commissievergadering.
• - 

  Op 2 juni 2026 heeft de commissie besloten op 16 juni 2026 gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg met de minister van OCW naar aanleiding van de brief van 11 mei 2026 (25.268, AF).
• - 

  Bij brief van 24 juni 2026 heeft de fractie van de BBB enkele vragen aan de minister van OCW gesteld.
• - 

  Op 1 juli 2026 heeft de minister van OCW tevens haar beleidsreactie op de evaluatie van NWO over de periode 2020-2024 aan de Kamer gezonden. Deze beleidsreactie is tijdens de commissievergadering van 7 juli 2026 bij de 'Mededelingen en informatie' onder de aandacht gebracht en is hieronder eveneens als bijlage opgenomen.
• - 

  De antwoordbrief van de minister op de vragen van de BBB-fractie is op 3 september 2026 ontvangen (25.268, AH) en staat vandaag (8 september 2026) ter bespreking geagendeerd.

Tweede Kamer

De Tweede Kamercommissie voor OCW heeft op 21 mei 2026 besloten de evaluatie te agenderen voor het commissiedebat Onderzoeks- en wetenschapsbeleid op donderdag 5 november 2026. De commissie bespreekt de beleidsreactie tijdens de procedurevergadering op donderdag 10 september 2026.

A - Wetsvoorstel 36.917 'Versterking van de uitvoering van de publieke mediaopdracht op lokaal niveau'

De minister van OCW vraagt bij brief van 3 september 2026 (36.917, C) aandacht voor een voortvarende behandeling van wetsvoorstel 36.917. Volgens de minister is inwerkingtreding uiterlijk per 1 november 2026 noodzakelijk om de voorbereidingen voor het nieuwe stelsel van lokale publieke omroepen tijdig te kunnen starten en daarmee invoering van het nieuwe stelsel per 1 januari 2028 mogelijk te maken. Bij latere inwerkingtreding bestaat volgens de minister het risico dat de benodigde aanwijzingsprocedures niet tijdig kunnen worden afgerond en de stelselwijziging pas in 2029 kan ingaan. De minister verzoekt de Kamer daarom het wetsvoorstel met prioriteit te behandelen en spreekt de wens uit dat behandeling uiterlijk medio oktober kan plaatsvinden, zodat de beoogde inwerkingtredingsdatum van 1 november 2026 kan worden gehaald.

Op 7 juli 2026 heeft de commissie besloten om op 22 september 2026 inbreng te leveren voor het verslag over voornoemd wetsvoorstel. Het verzoek van de minister om een voortvarende behandeling van het wetsvoorstel zal op diezelfde dag ter bespreking worden geagendeerd.

B - CPB-onderzoek 'Economische effecten van inkomende internationale studenten’

Ter informatie is het CPB-onderzoek 'Economische effecten van inkomende internationale studenten’ toegevoegd. Uit het onderzoek blijkt dat internationale studenten over hun gehele levensloop gemiddeld een positieve bijdrage leveren aan de Nederlandse overheidsfinanciën. Volgens het CPB worden de overheidsuitgaven tijdens de studie gemiddeld ruimschoots terugverdiend doordat een deel van de internationale studenten na afstuderen in Nederland blijft werken en belasting betaalt. Het onderzoek gaat daarnaast in op de sterke groei van het aantal internationale studenten in het hoger onderwijs en de effecten daarvan op onder meer de arbeidsmarkt, woningmarkt en internationale betrekkingen.

C - Verslag van de OJCS-Raad voor de onderdelen onderwijs en cultuur van 11 en 12 mei 2026

Bijgaand treft u het verslag aan van de Onderwijs-, Jeugd-, Cultuur- en Sportraad (OJCS-Raad) van 11 en 12 mei 2026 in Brussel voor de onderdelen ‘onderwijs’ en ‘cultuur’. Tijdens deze bijeenkomst werd onder meer gesproken over de voorlopige posities van de Raad over de voorstellen over Erasmus+ 2028-2034 en AgoraEU.

D - Verslag van de informele OJCS-Raad (cultuur) van 2 juni 2026

Op 3 september 2026 ontving de Kamer het verslag van de informele OJCS-Raad van 2 juni voor het onderdeel 'cultuur'. Tijdens deze bijeenkomst vonden twee ronde tafeldiscussies plaats: een over culturele rechten, creativiteit en AI, en de andere over illegale handel in cultuurgoederen, met aandacht voor nieuwe dreigingen en de inzet van AI bij de bestrijding daarvan.

Hieronder is een overzicht van de openstaande correspondentie weergegeven. Een overzicht van wetsvoorstellen die bij de commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) in (schriftelijke) behandeling zijn, is hier te raadplegen.