Plenair Bezaan bij behandeling Wet transparantie en tegengaan ondermijning door maatschappelijke organisaties



Verslag van de vergadering van 17 maart 2026 (2025/2026 nr. 21)

Status: ongecorrigeerd

Aanvang: 21.24 uur

Een verslag met de status "ongecorrigeerd" is niet voor citaten en er kan geen recht aan ontleend worden.


Bekijk de video van deze spreekbeurt

Mevrouw Bezaan i (PVV):

Voorzitter. Wederom dank voor het woord. Dank ook aan de minister voor de heldere beantwoording. De vraag die wij vandaag voor hebben liggen, is uiteindelijk niet of wij buitenlandse beïnvloeding serieus nemen. Daarover bestaat in deze Kamer weinig verschil van inzicht. De vraag is echter wel of we bereid zijn de instrumenten te creëren om die beïnvloeding daadwerkelijk zichtbaar en controleerbaar te maken. Wanneer diplomaten of buitenlandse overheden via stichtingen of religieuze structuren invloed uitoefenen op bestuur, onderwijs of prediking, raakt dat direct aan onze democratische rechtsorde. Dat is precies het soort ondermijnende invloed waar deze wet haar licht op wil laten schijnen.

Ik zou ook willen voorstellen naar bewezen werkende buitenlandse voorbeelden te kijken, die de uitvoerbaarheid en effectiviteit van dit soort wetgeving hebben versterkt. Oostenrijk heeft met de islamwet van 2015 alle buitenlandse financiering en imams verboden, met als direct gevolg de sluiting van zeven moskeeën en het uitzetten van 40 Turkse Diyanet-imams. Florida ging in 2025 nog verder met de Senate Bill 700, een volledig verbod voor non-profits om geld of invloed te accepteren van foreign sources of concern, gecombineerd met een verplichte registratie voor buitenlandse agenten. Dit is een variant op de Amerikaanse Foreign Agents Registration Act, die al sinds 1938 buitenlandse politieke beïnvloeding transparant maakt. Het Verenigd Koninkrijk volgt met het Foreign Influence Registration Scheme sinds 2025. Iedere buitenlandse adviseur of diplomaat die invloed uitoefent moet zich registreren, op straffe van forse sancties.

Daarom mijn vraag. Indien het kabinet in de toekomst komt met aanvullende wetgeving naar aanleiding van de aangekondigde herijking van het integratiebeleid, is het dan bereid expliciet te kijken naar een combinatie van deze internationale voorbeelden? Kunt u concreet schetsen hoe zo'n aanvullend wettelijke instrumentarium er volgens u uit zou kunnen zien? Met andere woorden: hoe ziet het kabinet zelf de toekomstige architectuur van wetgeving tegen buitenlandse beïnvloeding voor zich?

Voorzitter. Uiteindelijk draait het hier om een fundamentele vraag: wie heeft er invloed op onze samenleving, onze burgers of buitenlandse geldstromen en geopolitieke belangen? De memorie van toelichting spreekt niet voor niets over structurele risico's zoals witwassen, terrorismefinanciering en buitenlandse beïnvloeding van religieuze instellingen. Bestaande wetgeving vormt soms een lappendeken met gaten. Deze wet probeert een deel van die gaten te dichten door transparantie mogelijk te maken waar die nu ontbreekt. Zonder zicht op waar geld vandaan komt verliezen we uiteindelijk ook zicht op wie invloed uitoefent op onze samenleving. De vraag is dus niet of transparantie nodig is; de vraag is hoe wij die transparantie vormgeven zonder het maatschappelijk middenveld onnodig te belasten.

Deze wet is hiermee op de goede weg. Ik zal mijn fractie dan ook adviseren om voor deze wet te stemmen.

Voorzitter. Ik dank u voor uw tijd.

De voorzitter:

Dank u wel. Dan geef ik graag het woord aan de heer Talsma van de fractie van de ChristenUnie.