De OVSE is de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE). In deze organisatie zitten 57 landen uit Noord-Amerika, Europa en Centraal-Azië. De landen maken afspraken over veiligheid en samenwerking. In de Parlementaire Assemblee van de OVSE (OVSE PA) overleggen parlementsleden uit deze landen met elkaar.


Rol en taken OVSE PA

In de Parlementaire Assemblee (PA) van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) komen parlementsleden uit de OVSE-landen bij elkaar. Ze overleggen over onderwerpen die belangrijk zijn voor de veiligheid, zoals economische samenwerking, milieu en mensenrechten.

Veiligheid en stabiliteit

De parlementsleden bespreken actuele ontwikkelingen, wisselen ervaringen uit en beoordelen of landen hun OVSE-afspraken nakomen. Ook spreken ze met internationale deskundigen en doen ze aanbevelingen aan de regeringen van de OVSE-landen. Zo dragen ze bij aan de veiligheid en stabiliteit in de OVSE-regio.

Verkiezingen volgen

De Parlementaire Assemblee speelt ook een belangrijke rol bij het volgen van verkiezingen in het OVSE-gebied. Leden van de Assemblee gaan naar landen waar parlements- of presidentsverkiezingen worden gehouden, om het verloop van de verkiezingen te volgen. Ze bezoeken stembureaus op de verkiezingsdag. Daar observeren ze of het stemmen eerlijk gaat. Ook beoordelen ze of de verkiezingen verlopen volgens OVSE-afspraken en internationale normen. Na afloop werken ze mee aan de conclusies van de internationale organisaties die samen de verkiezingen waarnemen.

Verklaringen en rapporten OVSE PA

De Parlementaire Assemblee publiceert verklaringen en rapporten. Daarin staan standpunten en aanbevelingen aan de regeringen van de OVSE-landen. Tijdens de bijeenkomst in juli bespreekt de Assemblee ook resoluties en aanbevelingen. Deze worden aangenomen als de meerderheid vóór stemt. De resoluties en aanbevelingen komen dan in de slotverklaring te staan.


Vergaderingen en bijeenkomsten

De Parlementaire Assemblee vergadert drie keer per jaar. In februari is de Winter Meeting, in juli de Annual Session en in november de Autumn Meeting. Daarnaast zijn er conferenties, seminars en werkbezoeken. Onderwerpen waarover de parlementsleden praten zijn bijvoorbeeld mensenrechten, migratie, georganiseerde criminaliteit, de Arctische regio en het Hoge Noorden, klimaatverandering en gendergelijkheid.

In de zomer van 2026 organiseert Nederland de jaarvergadering van de OVSE PA.


Ontstaansgeschiedenis OVSE PA

De Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) ontstond in de jaren zeventig tijdens de Koude Oorlog. In die periode probeerden landen de spanningen tussen Oost en West te verminderen. Daarom gingen ze met elkaar in gesprek over veiligheid en samenwerking. Dat gebeurde tijdens internationale bijeenkomsten in Helsinki en Genève. Deze gesprekken leidden tot de Conferentie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (CVSE).

Afspraken

In 1975 ondertekenden 35 landen de Helsinki-akkoorden. Daarin spraken zij af om zich te houden aan principes over politiek en veiligheid, economie, milieu en mensenrechten. Daarna kwamen de landen nog regelmatig bij elkaar om te bespreken of en hoe zij deze afspraken naleefden.

Vaste organisatiestructuur

Na de val van de Berlijnse Muur en het einde van de Koude Oorlog kreeg de CVSE een vaste organisatiestructuur. In het Handvest van Parijs (1990) spraken de deelnemende staten af om nauwer samen te werken aan veiligheid, democratie en stabiliteit. Daarom werd de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) opgericht.

Democratische waarden

In het Handvest van Parijs werd ook opgeroepen tot een parlementaire assemblee. Die moest nationale parlementen meer betrekken bij het werk van de OVSE en de democratische waarden versterken. In 1991 werd de organisatie van de OVSE Parlementaire Assemblee (OVSE PA) vastgelegd in de Madrid Verklaring. Het secretariaat kwam in Kopenhagen. De eerste bijeenkomst vond plaats in Boedapest in 1992.


Organisatie

De nationale parlementen van de OVSE-landen wijzen de parlementariërs aan die enkele keren per jaar in de OVSE Parlementaire Assemblee vergaderen.

Commissies

De Assemblee heeft drie commissies, gebaseerd op de drie 'dimensies' van de OVSE:

  • 1. 
    commissie voor politiek en veiligheid
  • 2. 
    commissie voor economische zaken, wetenschap, technologie en milieu
  • 3. 
    commissie voor democratie, mensenrechten en humanitaire kwesties

De nationale delegaties wijzen hun leden per commissie aan. Iedere commissie kiest haar eigen voorzitter, vice-voorzitter en een rapporteur voor de periode van een jaar. In de plenaire vergadering brengen de rapporteurs verslag uit van de discussie in hun respectievelijke commissies. Daarnaast is er een ad hoc commissie over terrorismebestrijden en over migratie en een parlementair ondersteuningsteam voor Oekraïne.

Het Bureau

Het dagelijks bestuur van de Assemblee is ondergebracht in het Bureau, bestaande uit de president, de negen vice-presidenten, de penningmeester en de gekozen leiding van de verschillende commissies. In al deze functies wordt men door de Assemblee gekozen voor de periode van een jaar. De president emeritus (de onmiddellijke voorganger van de huidige president) is ook lid van het Bureau. Het Bureau voert de besluiten van het Standing Committee uit.

Standing Committee

In de Standing Committee zitten alle 56 nationale delegatieleiders en de leden van het Bureau. Dit orgaan keurt het budget van de Assemblee goed en zet de hoofdlijnen uit voor het werk van de Assemblee.

Speciale gezanten

De president van de Assemblee kan een speciaal gezant (Special Representative ) aanwijzen voor thema's die hij of zij onder de aandacht wil brengen. Zo zijn er bijvoorbeeld een speciaal gezant voor klimaatvergadering, een speciaal gezant voor Zuidoost-Europa en een speciaal gezant voor de strijd tegen georganiseerde misdaad. Sinds augustus 2023 is delegatielid Farah Karimi (GroenLinks-PvdA) speciaal gezant voor Centraal-Azië.

Secretariaat en ambassadeur

Het secretariaat van de OVSE PA is gevestigd in Kopenhagen. De Assemblee heeft een eigen ambassadeur bij het hoofdkantoor van de OVSE in Wenen.

Meer informatie over de OVSE en de OVSE PA:


Nederlandse delegatie

De Nederlandse delegatie in de OVSE PA bestaat uit zestien leden van de Staten-Generaal, acht vaste leden en acht plaatsvervangende leden. De Staten-Generaal zijn vanaf het begin betrokken geweest bij de OVSE Parlementaire Assemblee.

Leden

Plaatsvervangende leden

Karimi (GroenLinks-PvdA, EK)

Van Hattem (PVV, EK)

Vogels (VVD, EK)

Van Gasteren (BBB, EK)

Van Toorenburg (CDA, EK)

Fiers (GroenLinks-PvdA, EK)

Dittrich (D66, EK)

Van Asten (D66, TK)

Wilders (PVV, TK)

Vacature

Maes (VVD, TK)

De Groot (VVD, TK)

Lahlah (GroenLinks-PvdA, TK)

Abdi (GroenLinks-PvdA, TK)

Bamenga (D66, TK)

Van Ark (CDA, TK)

Tweede Kamer

Eerste Kamer


Kamerleden sorteren op:


Leden


Plaatsvervangende leden